कोरोना सङ्क्रमणले निकुञ्ज घुम्मने पर्यटक आधा घट्यो
न्युजभित्तो/९ श्रावण २०७८, शनिबार ०९:०४
चितवनः कोरोना सङ्क्रमण वढे संगै लगाईएको निषेधाज्ञाले यहाँ आउने पर्यटक आधा घटेको छ । अघिल्ला वर्षहरुको तुलनामा पर्यटक आगमनमा कमि आएको हो ।
चितवन राष्ट्रिय निकुञ्जमा स्वदेशी एबं विदेशी पर्यटक जंगल सफारीका लागि घुम्न आउने गर्दछन् । निकुञ्ज कार्यालयले दिएको तथ्याङ्क अनुसार गएको आर्थिक वर्षमा ९२ हजार २ सय ९ जना पर्यटकले जंगल सफारी गरेका छन् । अघिल्लो आर्थिक वर्ष २०७६÷०७७ मा यो संख्या १ लाख ८२ हजार ४ सय ३५ रहेको छ । निकुञ्ज भित्र र वाहिर सामुदायीक वनमा टिकट काटेर पर्यटकीय गतिविधिमा रमाउने पर्यटकको संख्या निकुञ्जले राख्ने गर्दछ । यसका अतिरिक्त पर्यटकीय गतिविधिमा सहभागी नभई पर्यटकीय क्षेत्रहरुमा घुम्न आउनेहरुको तथ्याङ्क राख्ने गरिएको छैन ।
कार्यालयका अनुसार अघिल्लो आवमा ८९ हजार ४४१ जना आन्तरिक पर्यटकले निकुञ्ज घुमेका थिए । यस्तै उक्त वर्षमा सार्क राष्ट्रका १४ हजार २३९ र अन्य मुलुकका ७८ हजार ७५५ जना पर्यटकले निकुञ्ज घुमेका थिए । तर, गत आवमा ८९ हजार ६०१ नेपाली पर्यटकले निकुञ्ज घुमेका थिए भने सार्क राष्ट्रका १ हजार ३६४ पर्यटक र अन्य मुलुकका १ हजार २४४ जनाले निकुञ्ज घुमेको तथ्यांक छ ।
निकुञ्जका प्रमुख संरक्षण अधिकृत अणनाथ वरालले कोरोना सङ्क्रमणका कारण पर्यटक आगमनमा कमि आएको बताउनुभयो । अघिल्लो वर्ष मुख्य सिजन सम्म पर्यटक आएको भए पनि गत वर्ष भरनै प्रभावित वनेकाले पर्यटकको संख्यामा कमि आएको उहाँले जानकारी दिनुभयो । गत आर्थिक वर्षमा बिदेशी पर्यटक आउन नपाउँदा संख्या निकै कम भएको हो ।
लकडाउन कारण अघिल्लो वर्ष चैतदेखि साउनसम्म निकुञ्ज प्रवेशमा रोक लगाईएको थियो भने गत वैशाख १६ गते देखि पुनः निषेधाज्ञाका कारण हालसम्म पनि निकुञ्ज प्रवेश बन्द भएको छ । केही दिनमानै प्रवेश खुलाईने बरालले जानकारी दिनुभयो । उहाँका अनुसार वर्षातको समयमा निकुञ्ज बन्द हुने भए पनि सामुदायीक वनका गतिविधिहरु खोलीने छ ।
निकुञ्जमा पर्यटक घटे पछि आम्दानी पनि घटेको छ । अघिल्लो वर्ष निकुञ्ज घुम्ने पर्यटकको शुल्कबाट रु १८ करोड ७३ लाख ८५ हजार ६४ आम्दानी गरेको निकुञ्जले गत आवमा पर्यटक शुल्क आम्दानी घटेर रु २ करोड ५५ लाख ३७ हजार ८२८ संकलन भएको छ ।
निकुञ्जले अन्य क्षेत्रबाट पनि आम्दानी गर्ने गरेको छ । ती क्षेत्रबाट अघिल्लो आर्थिक वर्षमा रु १ करोड १८ लाख ७० हजार ६१७ राजस्व संकलन गरेको थियो भने गत आवमा यी क्षेत्रको आम्दानी केही बढेको छ । ती क्षेत्रबाट रु १ करोड ८८ लाख २४ हजार ३३८ आम्दानी भएको जनाएको छ । निकुञ्जमा हुने आम्दानीको ५० प्रतिशत सम्म रकम मध्यवर्ती क्षेत्रमा खर्च गर्ने गरि सरकारले फिर्ता पठाउने गर्दछ । आम्दानी घटे संगै यसको प्रत्यक्ष प्रभाव मध्यवर्ती क्षेत्रमा पर्दछ ।
निकुञ्ज र जनता बिचको द्धन्द्ध घटाउन मध्यवर्तीको अवधारणा ल्याएर यहाँ संकलित राजश्वको ५० प्रतिशत सम्म रकम मध्यवर्ती क्षेत्रमा खर्च गर्ने गरिएको हो । निकुञ्जमा मुख्य रुपमा हात्तिमा चढेर दुर्लभ वन्यजन्तु एक संगे गैंडा, वाघ, घडियाल गोही, चरा लगाएत हेर्न पर्यटक आउने गर्दछन् । क्षेत्रीय होटल संघ चितवन सौराहाका अध्यक्ष दिपक भट्टरुाईले भूकम्प, नाकावन्दि, नारायणगढ मुग्लिन सडकको समस्या जस्ता समय समयमा आउने वाधा व्यवधानले खस्किएको यहाँको पर्यटन क्षेत्र कोरोनाबाट थप प्रभावित बनेको बताउनुभयो ।
चितवनः कोरोना सङ्क्रमण वढे संगै लगाईएको निषेधाज्ञाले यहाँ आउने पर्यटक आधा घटेको छ । अघिल्ला वर्षहरुको तुलनामा पर्यटक आगमनमा कमि आएको हो ।
चितवन राष्ट्रिय निकुञ्जमा स्वदेशी एबं विदेशी पर्यटक जंगल सफारीका लागि घुम्न आउने गर्दछन् । निकुञ्ज कार्यालयले दिएको तथ्याङ्क अनुसार गएको आर्थिक वर्षमा ९२ हजार २ सय ९ जना पर्यटकले जंगल सफारी गरेका छन् । अघिल्लो आर्थिक वर्ष २०७६÷०७७ मा यो संख्या १ लाख ८२ हजार ४ सय ३५ रहेको छ । निकुञ्ज भित्र र वाहिर सामुदायीक वनमा टिकट काटेर पर्यटकीय गतिविधिमा रमाउने पर्यटकको संख्या निकुञ्जले राख्ने गर्दछ । यसका अतिरिक्त पर्यटकीय गतिविधिमा सहभागी नभई पर्यटकीय क्षेत्रहरुमा घुम्न आउनेहरुको तथ्याङ्क राख्ने गरिएको छैन ।
कार्यालयका अनुसार अघिल्लो आवमा ८९ हजार ४४१ जना आन्तरिक पर्यटकले निकुञ्ज घुमेका थिए । यस्तै उक्त वर्षमा सार्क राष्ट्रका १४ हजार २३९ र अन्य मुलुकका ७८ हजार ७५५ जना पर्यटकले निकुञ्ज घुमेका थिए । तर, गत आवमा ८९ हजार ६०१ नेपाली पर्यटकले निकुञ्ज घुमेका थिए भने सार्क राष्ट्रका १ हजार ३६४ पर्यटक र अन्य मुलुकका १ हजार २४४ जनाले निकुञ्ज घुमेको तथ्यांक छ ।
निकुञ्जका प्रमुख संरक्षण अधिकृत अणनाथ वरालले कोरोना सङ्क्रमणका कारण पर्यटक आगमनमा कमि आएको बताउनुभयो । अघिल्लो वर्ष मुख्य सिजन सम्म पर्यटक आएको भए पनि गत वर्ष भरनै प्रभावित वनेकाले पर्यटकको संख्यामा कमि आएको उहाँले जानकारी दिनुभयो । गत आर्थिक वर्षमा बिदेशी पर्यटक आउन नपाउँदा संख्या निकै कम भएको हो ।
लकडाउन कारण अघिल्लो वर्ष चैतदेखि साउनसम्म निकुञ्ज प्रवेशमा रोक लगाईएको थियो भने गत वैशाख १६ गते देखि पुनः निषेधाज्ञाका कारण हालसम्म पनि निकुञ्ज प्रवेश बन्द भएको छ । केही दिनमानै प्रवेश खुलाईने बरालले जानकारी दिनुभयो । उहाँका अनुसार वर्षातको समयमा निकुञ्ज बन्द हुने भए पनि सामुदायीक वनका गतिविधिहरु खोलीने छ ।
निकुञ्जमा पर्यटक घटे पछि आम्दानी पनि घटेको छ । अघिल्लो वर्ष निकुञ्ज घुम्ने पर्यटकको शुल्कबाट रु १८ करोड ७३ लाख ८५ हजार ६४ आम्दानी गरेको निकुञ्जले गत आवमा पर्यटक शुल्क आम्दानी घटेर रु २ करोड ५५ लाख ३७ हजार ८२८ संकलन भएको छ ।
निकुञ्जले अन्य क्षेत्रबाट पनि आम्दानी गर्ने गरेको छ । ती क्षेत्रबाट अघिल्लो आर्थिक वर्षमा रु १ करोड १८ लाख ७० हजार ६१७ राजस्व संकलन गरेको थियो भने गत आवमा यी क्षेत्रको आम्दानी केही बढेको छ । ती क्षेत्रबाट रु १ करोड ८८ लाख २४ हजार ३३८ आम्दानी भएको जनाएको छ । निकुञ्जमा हुने आम्दानीको ५० प्रतिशत सम्म रकम मध्यवर्ती क्षेत्रमा खर्च गर्ने गरि सरकारले फिर्ता पठाउने गर्दछ । आम्दानी घटे संगै यसको प्रत्यक्ष प्रभाव मध्यवर्ती क्षेत्रमा पर्दछ ।
निकुञ्ज र जनता बिचको द्धन्द्ध घटाउन मध्यवर्तीको अवधारणा ल्याएर यहाँ संकलित राजश्वको ५० प्रतिशत सम्म रकम मध्यवर्ती क्षेत्रमा खर्च गर्ने गरिएको हो । निकुञ्जमा मुख्य रुपमा हात्तिमा चढेर दुर्लभ वन्यजन्तु एक संगे गैंडा, वाघ, घडियाल गोही, चरा लगाएत हेर्न पर्यटक आउने गर्दछन् । क्षेत्रीय होटल संघ चितवन सौराहाका अध्यक्ष दिपक भट्टरुाईले भूकम्प, नाकावन्दि, नारायणगढ मुग्लिन सडकको समस्या जस्ता समय समयमा आउने वाधा व्यवधानले खस्किएको यहाँको पर्यटन क्षेत्र कोरोनाबाट थप प्रभावित बनेको बताउनुभयो ।