राष्ट्रिय सरोकार तथा समन्वय समितिको बैठकमा स्वास्थ्य सचिव अर्यालले भन्नुभयो : कोरोना संक्रमण समुदायमा गैसक्यो भन्न मिल्दैन

काठमाडौं । स्वास्थ्य तथा जनसंख्या मन्त्रालयका सचिव लक्ष्मण अर्यालले कोरोना संक्रमण दर बढे पनि त्यसैका आधारमा संक्रमण समुदायमा गैसक्यो भन्न नसकिने बताउनु भएको छ । राष्ट्रिय सभा अन्तर्गत राष्ट्रिय सरोकार तथा समन्वय समितिको बिहीवारको बैठकमा उहाँले सेरोप्रिभिलेन्स सर्भे नगरी संक्रमण समुदायमा गयो भन्न सकिने अवस्थ नरहेको बताउनु भएको हो ।

उहाँले अगाडि भन्नुभयो “साउन १५ देखि संक्रमणको दर बढेको छ, कम्युनिटीमा गएको हो कि भन्ने पनि देखिन्छ, तर सेरोप्रिभिलेन्स सर्भे नगरी भन्न सकिने अवस्था छैन ।” आजको मितिसम्म आईसीयू तथा भेन्टिलेटरको अभाव नभएको दाबी पनि उहाँले गर्नुभयो । उहाँले भन्नुभयो “आईसीयू बेड १६ सयबाट २७ सय पु¥याइएको छ, थप ४ सय बेड तयारी हुने अवस्थामा छ ।” नेपालमा भेन्टिलेटरको संख्या १ हजार हाराहारी रहेको उहाँले जानकारी दिनुभयो ।

बैठकमा विज्ञका रूपमा निम्त्याइएका डा। प्रभात अधिकारीले काठमाडौंमा दिनमा १०/१५ वटा जटिल केस थपिँदा आईसीयूको हाहाकार हुने दाबी गर्नुभयो । आफूहरूको पछिल्लो केही दिन बिरामीका लागि आईसीयू बेड खोज्नमै बितिरहेको उहाँको भनाइ थियो । नेपालमा कोरोनाबाट हुने मृत्युदर कम हुनुको कारण सक्रिय उमेर समूहमा बढी संक्रमण देखिनु नै भएको उहाँको भनाई थियो ।

वृद्धवृद्धा तथा दीर्घरोगीसहित जोखिम वर्गमा संक्रमण पुग्दा मृत्युदर अन्य देशकै हाराहारीमा पुग्ने उहाँको आशंका थियो । उहाँले भन्नुभयो “नेपालका कोरोनाका कारण हुने मृत्युदर अहिले कम छ र पछि पनि कम हुन्छ भन्ने कुरा हास्यास्पद् हो । अहिलेदेखि नै तयारी गरिएन भने संक्रमण दीर्घरोगी र वृद्धवृद्धामा पुग्छ, अनि मृत्युदर पनि बढ्छ ।”

बैठकमा सचिव अर्यालले कोरोना विरुद्ध बन्ने क्रममा रहेका खोपहरूको क्लिनिकल ट्रायल नेपालमा गर्ने कि नगर्ने भन्नेमा छलफलमा रहेको पनि बताउनुभयो । उहाँले खोपका विषयमा प्रधानमन्त्रीसँग छलफलमै रहेको जानकारी दिनुभयो ।

उहाँले भन्नुभयो “यत्तिकै ल्याएर प्रयोग गरिहाल्दा त्यसले समस्या निम्तिन पनि सक्छ । तर कुनै देशमा प्रयोग भइसकेको खोप भने ल्याउन सकिन्छ ।” उहाँले बेलायत, अमेरिका, चीन, रुस लगायतका देशमा बनेका खोप अहिले विभिन्न देशमा क्लिनिकल ट्रायलका क्रममा रहेको जानकारी दिंदै तेस्रो चरणको परीक्षणमा रहेका खोपहरू नेपालमा पनि ल्याउन’पर्ने आवाज कतिपय विज्ञहरूले उठाउने गरेको बताउनुभयो ।
बैठकमा समिति सभापति दिलकुमारी रावल थापा ‘पार्वती’ले कोरोना नियन्त्रण सरकारको मात्र नभएर नागरिकसहित सम्पूर्ण सरोकारवालाको साझा दायित्व भएको बताउनुभयो । उहाँले चाडबाड नजिकिएको अवस्थामा शहरबाट गाउँघर फर्किनेको संख्या बढ्ने र त्यसले जोखिम वर्गमा पर्ने वृद्धवृद्धा तथा दीर्घरोगीहरूमा कोरोना संक्रमण पुग्नसक्नेतर्फ सरकारको ध्यानाकर्षण गराउनुभयो ।

त्यसक्रममा सांसदहरू खिमलाल भट्टराई, कोमल वलीलगायतले कोरोना संक्रमण सम्बन्धी विभिन्न विषयमा स्वास्थ्य सचिव अर्यालमार्फत सरकारको ध्यानाकर्षण गराउनु भएको थियो ।